Największym miastem POJEZIERZA DRAWSKIEGO, głównym ośrodkiem turystycznym ziemi szczecineckiej jest 41 tysięczny SZCZECINEK, siedziba Starostwa, Urzędu Miasta i Urzędu Gminy. Zajmuje ono rozległe obniżenie terenu pomiędzy dwoma dużymi jeziorami rynnowym TRZESIECKO (134,1 m n.p.m., pow. 295,1 ha, gł. 11,8 m, dł. 5,6 km, maks. szer. 0,9 km, 7 wysp) i moreny dennej WIELIMIE (132,6 m n.p.m., pow. 1754,6 ha, gł. 5,5 m, dł. 6,4 km, maks. szer.5 km, 7 wysp) spiętymi nurtem rzeki NIEZDOBNEJ.
       Staromiejskie uliczki osuwają się ku zabytkowemu parkowi rozciągniętemu wzdłuż linii brzegowej jeziora TRZESIECKO. W strefie przybrzeżnej zlokalizowany jest Ośrodek Sportu i Rekreacji z nowymi sportowo-rekreacyjnymi obiektami: krytą pływalnią, stadionem piłkarskim i kortami tenisowymi. Parkowe alejki prowadzą obok wieży widokowej, plaży miejskiej, przystani statku wycieczkowego, Szczecineckiej Lokalnej Organizacji Turystycznej, punktu węzłowego pięciu szlaków rowerowych, Kalwarii przy parafii p.w. Świętej Rozalii, campingu, restauracji i hoteli. Dwa obszary chronionego krajobrazu "POJEZIERZE DRAWSKIE" oraz "JEZIORA SZCZECINECKIE" sięgają granic miasta. W bezmiar niezwykle urozmaiconego polodowcowego krajobrazu podąża i wraca 5 szlaków rowerowych: "DOOKOŁA JEZIORA TRZESIECKO", "SZCZECINECKIE JEZIORA", "DOLINA PARSĘTY", "NIZICA" i "ZACZAROWANE PEJZAŻE". Tu zaczynają się i kończą dwa szlaki piesze "WOKÓŁ JEZIORA TRZESIECKO" i "SZLAK OKRĘŻNY WOKÓŁ SZCZECINKA". Docierają do miasta i zmierzają dalej, pieszy "SZLAK WZNIESIEŃ MORENY CZOŁOWEJ" oraz konny "SZLAK POJEZIERZA DRAWSKIEGO". Baśniowy, mieszany las po drugiej stronie jeziora TRZESIECKO przemierzają dwa szlaki konne: "NA PÓŁWYSEP" i "WILCZKOWSKI" oraz ścieżka przyrodnicza "LAS KLASZTORNY". Z jeziora można wypłynąć dwoma szlakami kajakowymi "PĘTLĄ SZCZECINECKĄ" i "NIZICĄ" oraz wpłynąć na trzeci "GWDĘ".

       Prawa miejskie nadał SZCZECINKOWI, w roku 1310, książę wołogoski WARCISŁAW IV. Wraz z upadkiem księstwa zachodniopomorskiego, w wyniku wygaśnięcia dynastii Gryfitów w 1637 r. znalazł się pod panowaniem Brandenburgii, a następnie Prus. W 1640 roku księżna Jadwiga Brunszwicka ufundowała jedno z pierwszych gimnazjów na Pomorzu Zachodnim. W okresie międzywojennym pełnił z powodzeniem rolę znanego ośrodka wypoczynkowego.

ZABYTKI

Zamek Książąt Pomorskich zbudowany na przybrzeżnej wyspie, a od 1866 półwyspie, po obniżeniu poziomu wód jeziora TRZESIECKO. Obok wypływ rzeki NIEZDOBNEJ. Najstarsze południowe skrzydło pochodzi z poł. XIV w.
Wieża św. Mikołaja, pozostałość po gotyckim kościele św. Mikołaja z XIV w, rozebranym w 1909 r. Od roku 1914 siedziba Muzeum Regionalnego.
Ratusz neogotycki z elementami neoromańskimi z 1852 r. Siedziba Urzędu Miasta.
Kościół p. w. NNMP wzniesiony w stylu neogotyckim w latach 1905 - 1908, z 78 metrową wieżą. W prezbiterium barwne witraże i ołtarz szafiasty. Na chórze organy z 1670 piszczałkami.
Budynek dawnego gimnazjum o cechach neoklasycystycznych z początku XIX wieku.
Kościół p.w. Świętego Ducha wybudowany w 1923 r., nazywany Polskim Kościołem. Rozbudowany w 2002 roku.
Park miejski nad jeziorem TRZESIECKO założony w stylu eklektycznym w latach 1875 - 1903, w następstwie dwukrotnego obniżenia wód jeziora TRZESIECKO.
Wał Pomorski zbudowany w II poł. lat trzydziestych XX wieku. Składa się z żelbetonowych schronów połączonych transzejami oraz ciągów rowów przeciwczołgowych. Umiejscowiony na zachodnim i północnym obrzeżu miasta.

BAZA TURYSTYCZNA

• Hotel "POJEZIERZE" - ul. Wyszyńskiego 69A , tel./ fax: 0943743341, tel. 0943743556

• Hotel "OSKAR" - ul. Ordona 7, tel. 0943723936

• Hotel "RESIEDENCE" - ul. Lelewela 12. tel. 0943723370

• Pensjonat "ŻÓŁTY DOM" - ul. Ordona 11, tel. 0943723482, tel./fax: 0943723481

• Camping OSiR - ul. Kościuszki 76, tel. 0943744399

• Hotel "MERKURY" - ul. Cieślaka 11, tel. 0943743526

• Pokoje gościnne "GRYF" - ul. Fabryczna 17, tel. 0943720660

• Pokoje gościnne - noclegi - ul. Waryńskiego 2, tel. 0943743922

• Ośrodek Szkoleniowo-Wypoczynkowy Nadleśnictwa Szczecinek, ul. Kościuszki 22, tel. 0943743611

INFORMACJA

• Centrum Informacji Turystycznej i Promocji Miasta, 78-400 SZCZECINEK, pl. Wolności 7,
  tel. 0943723700, 0943723862

• Nadleśnictwo Szczecinek, 78-400 SZCZECINEK, ul. T. Kościuszki 22, tel. 0943743611

• Nadleśnictwo Czarnobór, CZARNOBÓR 1, tel. 0943743022

• Regionalna Dyrekcja Lasów Państwowych, 78-400 SZCZECINEK, ul. A. Mickiewicza 2,
  tel. 0943742111

       Na północnych rubieżach POJEZIERZA DRAWSKIEGO, 25 kilometrów na wschód od SZCZECINKA, leży w głębokiej dolinie rzeki GĘSIEJ, na poziomie około 120 m n.p.m., 4 tysięczne miasto BARWICE, siedziba Urzędu Miasta i Gminy. Zajmuje one rozległe obniżenie terenu otoczone z trzech stron imponującymi, morenowymi wysoczyznami o wysokości dochodzącej do 191,5 m n.p.m. Zasięg wysoczyzn ogranicza od północy pradolina PARSĘTY, a od płd-zach. głęboka dolina DĘBNICY. Z dawnego śródmiejskiego rynku wyruszają i tu wracają dwa szlaki rowerowe: "GÓRNA DĘBNICA" i "WZGÓRZA NAD PARSĘTĄ".

       W pobliskiej okolicy przebiega "SZLAK KONNY POJEZIERZA DRAWSKIEGO", szlak pieszy "LEŚNY" oraz ścieżka przyrodniczo-edukacyjna "PRZEŁOM RZEKI DĘBNICY".

       Pierwsza wzmianka o BARWICACH wymieniająca "civitas Barwitz" pochodzi z 1286 r. Prawa miejskie zostały nadane w XIV w. Przez długie wieki należało do pomorskich i niemieckich rodów.

ZABYTKI

Neogotycki kościół p.w. św. Stefana z 1864 roku.
Dawny ratusz miejski z końca XIX w., o wieży zakończonej krenelażem.
Dworzec kolejowy o konstrukcji ceglano-ryglowej z 1903 roku.
Park miejski o pow. 3 ha z przełomu XIX/XX w. z ciekawym narzutowym głazem.
Budynek dawnego gimnazjum z II poł. XIX w. Siedziba Urzędu Miasta i Gminy.

INFORMACJA

• Urząd Miasta i Gminy - ul. Zwycięzców 22, tel. 0943736309, fax. 0943736349

       Na styku POJEZIERZY DRAWSKIEGO i BYTOWSKIEGO oraz RÓWNINY CHARZYKOWSKIEJ, 29 km na płn.-wsch. od SZCZECINKA, w długiej na 14 km, przepastnie głębokiej, polodowcowej rynnie, wypełnionej wodami 4 jezior, leży miasto BIAŁY BÓR. Liczy ono 2,2 tys. mieszkańców i jest siedzibą Urzędu Miasta i Gminy Zajmuje środkową część doliny pomiędzy jeziorami: BIELSKO (150,3 m n.p.m., pow. 258,7 ha, gł. 23 m, dł.7 km, maks. szer. 0,6 km, 2 wyspy) i ŁOBEZ (154,7 km, pow. 48,7 ha, gł. 17 m, dł. 1,8 km, maks. szer. 0,4 km). Pośród miejskiej zabudowy srebrzą się wody jeziora ŁAWICZKA (BIAŁOBORSKIE MAŁE), (pow. 6,6 ha). Z północnej części doliny, z jeziora CIESZĘCINO (155,5 m n.p.m., pow. 118,2 ha, gł. 38 m, dł. 3,2 km, maks. szer. 0,5 km), wypływa rzeka BIAŁA łącząca wszystkie 4 zbiorniki wodne. W mieście znajduje się Stado Ogierów Skarbu Państwa, ośrodek i klub jeździecki.
       Przy brzegu jeziora ŁOBEZ rozmieszczone są ośrodki wypoczynkowe, pole biwakowe oraz plaża miejska. Warto zobaczyć nowy kościół p.w. Matki Boskiej Królowej Polski oraz cerkiew wyznania grecko-katolickiego p.w. Narodzenia Przenajświętszej Marii Panny, a także pomnik Tarasa Szewczenki. Cała dolina wraz z miastem położona jest w granicach obszaru chronionego krajobrazu "OKOLICE ŻYDOWO-BIAŁY BÓR". Poznanie niepowtarzalnego piękna okolic ułatwiają 2 szlaki rowerowe "UKRYTE JEZIORO" i "BOBIĘCIŃSKIE GÓRY" z punktem węzłowym w mieście, ścieżka przyrodnicza "WOKÓŁ JEZIORA ŁOBEZ", pieszy "SZLAK WZNIESIEŃ MORENY CZOŁOWEJ" oraz "SZLAK KONNY POJEZIERZA DRAWSKIEGO".

       Lokalizacji miasta dokonał w 1382 r. zakon krzyżacki. Od 1466 roku należało ono do Królestwa Polskiego. W roku 1772 znalazło się w zaborze pruskim.

ZABYTKI

Neogotycki kościół p.w. Michała Archanioła z 1878 r. z późnobarokowym ołtarzem głównym.
Gmach dawnego sądu grodzkiego wybudowany w stylu neogotyckim w 1878 r.
Umocnienia Wału Pomorskiego rozlokowane wzdłuż zachodniego zbocza jeziornej rynny.

BAZA TURYSTYCZNA

• Ośrodek Wypoczynkowo-Rekreacyjny "IZENA", ul. Sądowa 39, tel. 0943739743

• O.W. Majewski - ul. Sądowa 30, tel. 0943739200

• O.W. "OMEGA" - ul. Sądowa 27, tel. 0943739580

• Pensjonat i Zajazd "HUBERTUS" - ul. Dworcowa 22, tel. 0943739066

INFORMACJA

• Informacja Turystyczna, ul. Żymierskiego 10, tel. 0943726062

       W środkowej części, głównego jeziornego ciągu POJEZIERZA DRAWSKIEGO, 22 kilometry na płd.-zach. od Szczecinka, leży 3,5 tysięczne miasto BORNE SULINOWO, siedziba Urzędu Miasta i Gminy. Przylega ono do brzegu tajemniczego, rynnowego jeziora PILE (130,3 m n.p.m., pow. 1019,4 ha, gł. 43,9 m, dł. 8,5 km, maks. szer. 3,3 km, 2 wyspy) usytuowanego na szlaku rzeki PIŁAWY, przepływającej przez 8 jezior i labirynt ZALEWÓW NADARZYCKICH. Na północ od pasa jezior rozciąga się obszar wzniesień moreny czołowej z ŁĘCKĄ GÓRĄ (214 m n.p.m.). Inny krajobraz tworzą piaszczyste, sandrowe równiny, porośnięte sosnowymi lasami i wrzosowiskami na południe od miasta.
       Liczne alejki miejskiego parku prowadzą z centrum miejskiej zabudowy, obok ośrodków wypoczynkowych, restauracji i barów, zabytkowego Domu Oficera, nad brzeg jeziora PILE. Wzdłuż lustra wody rozmieszczone są dwie plaże, pole namiotowe, przystanie wodne i miejsca rekreacyjne. Na północ od miasta położony jest obszar chronionego krajobrazu "POJEZIERZE DRAWSKIE". Nieodległa dolina z ukrytym jeziorem KOMORZE znajduje się w zasięgu DRAWSKIEGO PARKU KRAJOBRAZOWEGO. W nieodkryte zakątki polodowcowego raju wyrusza z BORNEGO SULINOWA i z powrotem wraca 6 szlaków rowerowych: "KRAINA MAŁYCH JEZIOR", "KRAINA ODWRÓCONEGO KRZYŻA", "NAD JEZIORO CIEMINO", "WRZOSY", "WODNY" i "BUNKRY". Amatorów jazdy konnej usatysfakcjonują "SZLAK KONNY TRZECH PĘTLI" oraz "SZLAK KONNY POJEZIERZA DRAWSKIEGO". Dwa szlaki kajakowe "PIŁAWA" i "PŁYTNICA" łączą liczne jeziora. Jeziorny ciąg pojezierza przeplata pieszy "SZLAK WZNIESIEŃ MORENY CZOŁOWEJ". Wschodni obszar dawnego poligonu przecina ścieżka edukacyjno-przyrodnicza.

       W miejscu wioski LINDE i w pobliżu drugiej GROSS BORN, Niemcy rozpoczęli w 1933 roku budowę poligonu artyleryjskiego z garnizonem GROSS BORN. Z tego czasu pochodzi rozległa infrastruktura podziemna. Od 1945 r. do października 1992 r. BORNE SULINOWO wraz z poligonem zajmowały wojska sowieckie.
       Uroczyste otwarcie bram BORNEGO SULINOWA nastąpiło 5 czerwca 1993 r. Prawa miejskie uzyskało 15 września 1993 roku.

WARTE ZOBACZENIA

Dom Oficera o kubaturze 30 tys. m3, zbudowany w latach 1934 - 1936.
Cmentarz cywilno-wojskowy posowiecki z pomnikiem - pepeszą w zaciśniętej dłoni.
Cmentarz żołnierzy polskich z września 1939 r. oraz polskich i sowieckich z okresu walk o przełamanie WAŁU POMORSKIEGO w 1945 r.

BAZA TURYSTYCZNA

• Ośrodek Dydaktyczno-Wypoczynkowy Uniwersytetu Śląskiego - ul. Chabrowa 3, tel. 0943751633.

• Ośrodek Szkoleniowy Poczty Polskiej - Al. Niepodległości 28, tel. 0943733814

• Ośrodek Szkoleniowy Dom Pomocy Społecznej - ul. Szpitalna 5, tel. 0943733880

• Ośrodek Wypoczynkowy "ANI" - ul. Spacerowa 5, tel. 0943733390

• Ośrodek Wypoczynkowy "DERESZ" - ul. Spacerowa 3, tel. 0943733288

• Ośrodek Wypoczynkowy "JOMIR" - ul. Różana 1, tel. 0943733280

• Ośrodek STM "ALGA" - ul. M. Konopnickiej 16, tel. 0943734750

• Państwo Leszczyńscy - ul. Jeziorna 2, tel. 0943733145

• Gościniec "POD LASEM" - ul. Kolejowa 1, tel. 0943733331

• Gościniec "EDEN" - ul. Parkowa 2, tel. 0943734508

• pole namiotowe nad jeziorem PILE

INFORMACJA

• Urząd Miasta i Gminy - Al. Niepodległości 6, tel. 0943733590 do 94 fax. 0943733595

• Centrum Informacji Turystycznej - ul. Bolesława Chrobrego 3A, tel. 943734166,
  e-mail: it@bornesulinowo.pl
  Centrum czynne jest w godzinach: poniedziałek - środa od 8⁰⁰ do 15⁰⁰, czwartek od 8⁰⁰ do 17⁰⁰, piątek od 8⁰⁰ do 13⁰⁰

• Izba Muzealna w Budynku Kulturalno-Oświatowym - Aleja Niepodległości 28,
  www.bko.bornesulinowo.pl

• LOT - Lokalna Organizacja Turystyczna - Aleja Niepodległości 28,
  www.noclegi.bornesulinowo.pl,
  e-mail: lot@bornesulinowo.pl

• Nadleśnictwo Borne Sulinowo - Al. Niepodległości 32, tel. 0943733122 do 24

LICENCJONOWANI PRZEWODNICY TERENOWI PO WOJEWÓDZTWIE ZACHODNIOPOMORSKIM
MIESZKAJĄCY W REJONIE BORNEGO SULINOWA

• Katarzyna Bajurska - legitymacja nr 171/11 - tel. 513 073 245

• Dariusz Czerniawski - legitymacja nr 170/11 - tel. 728 968 575

• Piotr Letki - legitymacja nr 174/11 - tel. 604 264 488